các dạng bt axit nitric

Đăng ngày 11/23/2017 5:39:54 PM | Thể loại: Hóa học 11 | Chia sẽ bởi: bại độc cô cầu | Lần tải: 36 | Lần xem: 0 | Page: 1 | Kích thước: 0.19 M | Loại file: doc

 


BÀI TOÁN CHUYÊN ĐỀ VỀ AXIT NITRIC

A. MỘT SỐ CHÚ Ý

Từ những công thức riêng lẽ trên suy ra các công thức tổng quát như sau:

            nHNO3 pư    =  4nNO  + 2nNO2   + 10n NH4NO3   + 10nN2O  + 12nN2          

            n NO3- tạo muối  =  nNO2  +3 nNO  +  8nN2O  + 10nN2  + 9nNH4NO3

            mmuối nitrat với kim loại  = mKL  + 62.( nNO2  +3 nNO  + 8nN2O  + 10nN2  + 8nNH4NO3)

           Tổng mmuối     = mKl  +  62 .( nNO2  +3 nNO  + 8nN2O  + 10nN2  + 8nNH4NO3) + 80nNH4NO3

Nếu là oxit: Lúc đó  nHNO3 pứ  = nHNO3 pứ với kim loại   + 2nO trong oxit     

 

 

B. BÀI TẬP TỰ LUẬN

DẠNG 1: XÁC ĐỊNH LƯỢNG KIM LOẠI

MỘT KIM LOẠI PHẢN ỨNG:

I. Bài tập minh họa.

VD1.  Hoà tan hoàn toàn m g bột Cu trong 800 g dung dịch HNO3 được dung dịch Y và 4,48 lit khí NO (đktc). Tính m ?

Giải:

    nNO = 4,48/22,4 = 0,2 mol

       Quá trình cho e:     Qúa trình nhận e:

Cu         Cu2+     +       2e      +  3e       

             0,3 mol       0,3 mol        0,6 mol             0,6 mol    0,2 mol

Áp dụng  ĐLBT mol e     nCu = 0,3  (mol)      m =

VD2. Cho 11 g hỗn hợp hai kim loại Al và Fe vào dung dịch HNO3 loãng dư, thu được 6,72 lit khí NO (đktc) duy nhất. Khối lượng (g) của Al và Fe trong hỗn hợp đầu ?

Giải:

nNO = 6,72/22,4 = 0,3 mol      

Gọi x, y lần lượt là số mol Al và Fe trong hỗn hợp đầu

Ta có:  27x + 56y = 11          (1)    

Qúa trình cho e:

Qúa trình nhận e:

Al             Al+3     +     3e

x mol                              3x mol

Fe             Fe+3     +     3e

y mol                              3y mol

 

   +  3e       

           0,9 mol    0,3 mol

 

  Theo định luật bảo toàn e: ne (KL nhường)   =  ne  (N nhận) = 0,9 mol

                                      hay:   3x + 3y = 0,9      (2)

Từ (1) và (2) ta có

VD3: Cho 6 g hợp kim Mg và Al vào dung dịch HNO3 đặc, nguội lấy dư thấy c 4,48 lt kh NO2 bay ra (đktc). Thành phần % về khối lượng của hợp kim là:

Giải:

Trong hỗn hợp chỉ có Mg phản ứng với dung dịch HNO3 đặc, nguội . ne cho = 2nMg

n= 4,48/22,4 = 0,2 mol ne nhận n = 0,2 mol

ne cho   =  ne nhận nMg = 0,1 mol  mMg = 24.0,1 = 2,4 g

%Mg = = 40% %Al = 100% - 40% = 60%

II. Bài tập tương tự.

Bài 1.  Để hòa tan vừa hết m  gam Cu cần phải dùng V lít dung dịch HNO3 2M, sau phản ứng thu được 2,24 lít khí NO (ở đktc).( là sản phẩm khử duy nhất). Tính m và V?

Bài 2.  Cho m(g) Al tác dụng vừa đủ với dd HNO3 tạo ra hỗn hợp khí A gồm 0.15mol NO và 0.05mol N2O. Tính m?

Bài 3.  Hòa tan hết m(g) Al trong dd HNO3, thu được hỗn hợp khí (đktc) gồm NO và N2O có thể tích là 8.96 lit và có tỷ khối đối với hiđrô là 16.75. Tính m?

Bài 5.  Cho m gam Mg tan hoàn toàn trong dung dịch HNO3, phản ứng làm giải phóng ra khí N2O (spk duy nhất) và dung dịch sau phản ứng tăng 3,9 gam. Tính m?

HỖN HỢP KIM LOẠI PHẢN ỨNG:

Bài 6.  Cho 38,7 gam hỗn hợp kim loại Cu và Zn tan hết trong dung dịch HNO3, sau phản ưngd thu được 8,96 lít khí NO (ở đktc) và không tạo ra NH4NO3. Tính khối lượng của mỗi kim loại trong hỗn hợp?


Bài 7.  Cho m gam hỗn hợp kim loại gồm Fe và Al  tan hết trong dung dịch HNO3 thu được 6,72 lít khí NO (ở đktc) và dung dịch A. Cô cạn dung dịch A thu được 68,25 gam hỗn hợp muối khan. Tính khối lượng mỗi kim loại trong m gam hỗn hợp ban đầu ?

Bài 8.  Chia 34,8 gam hỗn hợp kim loại gồm Al, Fe và Cu thành 2 phần bằng nhau:

- Phần I: Cho vào dung dịch HNO3 đặc nguội, dư  thu được 4,48 lít khí NO2 (ở đktc).

- Phần II: Cho vào dung dịch HCl dư  thu được  8,96 lít H2 (ở đktc).

Tính khối lượng của Al và Fe trong hỗn hợp ban đầu ?

Bài 9.  Cho 68,7 gam hỗn hợp gồm Al, Fe và Cu tan hết trong dung dịch HNO3 đặc nguội, sau phản ứng thu được 26,88 lít khí NO2 (ở đktc) và m gam rắn B không tan. Tính m ?

Bài 10.  Hòa tan hết 4,431 gam hh kim loại gồm Al và Mg trong dd HNO3 loãng thu được dd A và 1,568 lít hh khí X đều không màu, có khối lượng 2,59 gam, trong đó có một khí bị hóa nâu trong không khí. Tính % theo khối lượng của mỗi kim loại trong hh ?

Bài 11. Hòa tan hết 2,88 gam hh kim loại gồm Fe và Mg trong dd HNO3 loãng dư thu được 0,9856 lít hh khí X gồm NO và N2 (ở 27,30C và 1 atm), có tỉ khối so với H2 bằng 14,75. Tính % theo khối lượng của mỗi kim loại trong hh ?

Bài 12.  Hòa tan hết 10,8 gam Al trong dd HNO3 dư thu được hỗn hợp khí X gồm NO và NO2. Biết tỉ khối của X so với H2 bằng 19. Tính % theo khối lượng của mỗi kim loại trong hh X ?

Bài 13. Cho a gam hỗn hợp E (Al, Mg, Fe ) tác dụng với ddịch HNO­­­3 dư thu được hỗn hợp khí gồm 0,02 mol NO, 0,01 mol N2O, 0,01 mol NO2 và dd X. Cô cạn dd X thu được 11,12 gam muối khan (gồm 3 muối). Tính a?

 

DẠNG 2: XÁC ĐỊNH KIM LOẠI:

I. Bài tập minh họa.

Cho 19,5 gam một kim loại M hóa trị n tan hết trong dung dịch HNO3 thu được 4,48 lít khí NO (ở đktc). Xác định tên kim loại M?

Giải:

    nNO = 4,48/22,4 = 0,2 mol; nNaOH = 0,5.2 = 1 mol

       Quá trình cho e:     Qúa trình nhận e:

   M          Mn+     +       ne      +  3e       

             mol                          mol             0,6 mol    0,2 mol

Áp dụng ĐLBT mol e     = 0,6  (mol)      MM = 32,5.n

Biện luận M­M theo n:

n

1

2

3

MM

32,5

65

97,5

Nhận   n  =  2 ; M­M = 65  M là kim loại Zn.

II. Bài tập tương tự.

Bài 1.  Hoà tan hoàn toàn 16,2 gam một kim loại M chưa rõ hoá trị bằng dd HNO3 được 5,6 lit (đktc)hỗn hợp A nặng 7,2 gam gồm NO và N2. Xác định tên kim loại M?

Bài 2.  Hòa tan 16.2g một kim loại M chưa rõ hóa trị bằng dd HNO3 loãng, sau pư thu được 4.48lit(đktc) hỗn hợp khí X gồm N2O và N2 . Biết tỷ khối của X đối với H2 bằng 18, dd sau pư không có muối NH4NO3. Xác định tên kim loại M?

Bài 3.  Hoà tan htoàn 16,25 g kim loại M chưa rõ hóa trị bằng dd HNO3 loãng sau pứ thu được 1,232 l (đktc) hh khí X gồm 2 khí không màu, không hoá nâu trong kk nặng 1,94 g. Xác định M.

Bài 4.  Hoà tan hoàn toàn 1,35 gam một kim loại M bằng dung dịch HNO3 dư đun nóng thu được 2,24 lit NO và NO2 (đktc) có tỷ khối so với H2 bằng 21 ( không còn sản phẩm khử khác). Tìm kim loại M

Bài 5.  Hòa tan hoàn toàn 19,2g kim loại M trong dung dịch HNO3 dư thu được 8,96lít(đktc) hỗn hợp khí gồm NO2 và NO có tỉ lệ thể tích 3:1. Xác định kim loại M.

Bài 6.  Hoà tan hoàn toàn 19,2 gam một kim loại M trong dung dịch HNO3 ta thu được 4,48 lít NO (đktc). Xác định tên kim loại M?

Bài 7.  Hòa tan 13g một kim loại có hóa trị không đổi vào HNO3. Sau phản ứng thêm vào NaOH dư thấy bay ra 1,12 lít khí có mùi khai. Xác định tên kim loại M?

 

DẠNG 3: TÌM SẢN PHẨM KHỬ:

I. Bài tập minh họa.

Cho hỗn hợp gồm 0.2 mol Fe và 0.3mol Mg vào dd HNO3 dư thu được 0.4mol một sản phẩm khử chứa N duy nhất . Xác định tên sản phẩm khử ?

   Giải:

 Qúa trình cho e:

Qúa trình nhận e:


Mg             Mg+2     +    2e

0,3 mol                            0,6 mol

Fe             Fe+3     +     3e

0,2 mol                          0,6 mol

x.   +  x(5  -  n).e              x.

             x(5  -  n).0,4 mol        0,4 mol

 

Lưu ý: x là số nguyên tử N có trong sản phẩm khử thường x=1 hoặc x=2

Theo định luật bảo toàn e: ne (KL nhường)   =  ne  (N nhận) = 1,2 mol   x(5  -  n).0,4 = 1,2  x(5  -  n) = 3

x

1

2

n

2

Lẻ

Biện luận n theo x:

 

                                   

=> Sản phẩm khử của N: NO

II. Bài tập tương tự.

Bài 1.  Cho 3,6 gam Mg tác dụng hết với dung dịch HNO3 (dư), sinh ra 2,24 lít khí X (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc). Xác định khí X.              

Bài 2.  Hòa tan hoàn toàn 11,2g Fe vào HNO3 dư thu được dung dịch A và 6,72 lít hỗn hợp khí B gồm NO và một khí X, với tỉ lệ thể tích là 1:1. Xác định khí X?

Bài 3.  Hoà tan 0.2 mol Fe và 0.3 mol Mg vào HNO3 dư thu được 0.4mol một sản phảm khử chứa N duy nhất. Xác định spk.             

Bài 4.  Cho 3,6 gam Mg tác dụng hết với dung dịch HNO3 (dư), sinh ra 2,24 lít khí X (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc). Khí X là:              

Bài 5.  Hòa tan 9,6g Mg trong dung dịch HNO3 tạo ra 2,24 lít khí NxOy. Xác định công thức khí đó.

 

DẠNG 4: TÍNH LƯỢNG MUỐI, SẢN PHẨM KHỬ  VÀ AXIT

I. Tính lượng muối

1. Bài tập minh họa.

Cho 1,35 gam hh gồm Mg, Al, Cu tác dụng hết với HNO3 thu được hh khí gồm 0,01 mol NO và 0,04 mol NO2 (spk không có NH4NO3). Cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được m gam hh muối. Tính m? 

Giải:

Áp dụng công thức:

mmuối nitrat   = mKL + 62.( nNO2  +3 nNO  + 8nN2O  + 10nN2 )

  => mmuối nitrat   = 1,35  +    62(0,04  +  3.0,01) = 5,69 (g)

2. Bài tập tương tự.

Bài 1. Cho 11,2 gam một kim loại Z tan trong một lượng HNO3 vừa đủ, sau phản ứng thu được dd A và 4,48 lít khí NO (ở đktc) là sản phẩm khử duy nhất. Cô cạn dd A thu được muối khan có khối lượng bằng

 A. 55,6 gam B. 48,4 gam C. 56,5 gam D. 44,8 gam

Bài 2. Cho 1,86 gam hỗn hợp kim loại gồm Mg và Al tan hết trong dung dịch HNO3 thu được 560 ml khí N2O (ở đktc) thoát ra và dung dịch A. Cô cạn dung dịch A thu được m gam hh muối. Tính m?               

Bài 3. Hoà tan hoàn toàn 12,8 gam hỗn hợp X gồm 3 kim loại Fe, Mg, Cu vào HNO3 dư thu được dung dịch Y và 3,36 lít khí NO (đkc). Cô cạn dung dịch Y thu được m gam muối khan. (chứa 3 muối). Tính m ?

Bài 4. Hòa tan hoàn toàn 15,9g hỗn hợp 3 kim loại Al, Mg, Cu bằng dd HNO3 thu được 6,72 lit khí NO (sp khử duy nhất đo ở đktc) và dd X. Đem cô cạn dd X thì thu được khối lượng muối khan là bao nhiêu?

Bài 5. Cho 3,445 gam hỗn hợp X gồm Al, Zn, Cu tác dụng với dung dịch HNO3 loãng dư, sau phản ứng thu được 1,12 lít NO (sp khử duy nhất đo ở đktc) và dd X. Đem cô cạn dd X thì thu được khối lượng muối khan là bao nhiêu?

Bài 6. Cho 11,0 gam hỗn hợp X gồm Al và Fe vào dung dịch HNO3 loãng dư, thu được dung dịch Y và 6,72 lít khí NO ở đktc (sản phẩm khử duy nhất). Cô cạn cẩn thận dung dịch Y thì thu được m gam hh muối. Tính m? 

 

II. Tính lượng sản phẩm khử

1. Bài tập minh họa.

Hòa tan hoàn toàn hh gồm 0,1 mol Fe và 0,2 mol Al trong dd HNO3 dư thu được V lít hh khí X (đktc) gồm NO và NO2 có khối lượng 19,8 gam. (Biết phản ứng không tạo NH4NO3).  Tính thể tích của mỗi khí trong hh X ?

Giải:      

Gọi x, y lần lượt là số mol NO và NO2 trong hỗn hợp X

Ta có: 30x  +    46y  = 19,8  (1)

Qúa trình cho e:

Qúa trình nhận e:

Al0             Al+3     +     3e

0,2 mol                            0,6 mol

Fe0             Fe+3     +     3e

0,1 mol                             0,3 mol

 

   +  3e       

           3.x mol    x mol

              y mol      y mol

  Theo định luật bảo toàn mol e: ne (KL nhường)   =  ne  (N nhận) = 0,9 mol

                                      hay:   3x + y = 0,9      (2)


Từ (1) và (2) ta có

2. Bài tập tương tự.

Bài 1.  Một hỗn hợp bột gồm 2 kim loại Mg và Al được chia thành 2 phần bằng nhau

 Phần1: cho tác dụng với dd HCl dư thu được 3.36 lit khí H2

 Phần2: hòa tan hết trong dd HNO3 loãng dư thu được V lít một khí không màu hóa nâu trong không khí ( thể tích các khí đo ở đktc). Tính V ?

             A. 2.24lit                   B. 3.36lit C. 4.48lit D. 5.6lit

Bài 2.  Hòa tan hoàn toàn hỗn hợp gồm 0,1 mol Fe và 0,2 mol Al vào dung dịch HNO3 dư thu được hỗn hợp khí X gồm NO và NO2 có tỉ lệ mol tương ứng là 2:1. Vậy thể tích của hỗn hợp khí X (đktc) là:

 A. 86,4 lít B. 8,64 lít C. 19,28 lít D. 192,8 lít

Bài 3. Hòa tan một lượng 8,32 gam Cu tác dụng vừa đủ với 240 ml dd HNO3 cho 4,928 lít (ở đktc) hỗn hợp khí gồm NO và NO2 thoát ra.

a) Tính số mol của mối khí trong hỗn hợp khí ? 

b) Nồng độ mol/l của dd HNO3 đem dùng ?

III. Tính lượng axit nitric

1. Bài tập minh họa.

Thể tích dung dịch HNO3 2M (loãng)  cần dùng để hoà tan hoàn toàn một hỗn hợp gồm 0,15 mol Al và 0,15 mol Cu là (biết phản ứng tạo chất khử duy nhất là NO)?

Giải

Qúa trình cho e:

Qúa trình nhận e:

Al0             Al+3     +     3e

0,15 mol                            0,45 mol

Cu0             Cu+2     +     2e

0,15 mol                             0,3 mol

   +  3e       

           3.x mol    x mol

 

  Theo định luật bảo toàn mol e: ne (KL nhường)   =  ne  (N nhận) = 0,75 mol

                                      hay:   3x  = 0,75   => nNO = x =  0,25 (mol)

Áp dụng công thức:

nHNO3 pư    =  4nNO  + 2nNO2   + 10n NH4NO3   + 10nN2O  + 12nN2          

=> nHNO3 pư =  4nNO = 4.0,25  = 1 (mol) 

2. Bài tập tương tự.

Bài 1. Cho m gam Al tác dụng vừa đủ với 2,0 lít dd HNO3 aM thu được 5,6 lít hỗn hợp khí X (ở đktc) gồm N2O và khí Y. Biết tỉ khối của X so với H2 bằng 22,5.

a) Khí Y và khối lượng khối lượng Al  (m) đem dùng ?

b) Tính nồng độ mol/l của dd HNO3 (a)?  

Bài 2.  Khi cho 1,92g hỗn hợp X gồm Mg và Fe có tỉ lệ mol 1:3 tác dụng hoàn toàn với HNO3 tạo ra hỗn hợp khí gồm NO và NO2 có thể tích 1,736 lít (đktc). Tính khối lượng muối tạo thành và số mol HNO3 đã phản ứng.

Bài 3.  Cho 8,32 gam Cu tác dụng vừa đủ với  120 ml dung dịch  HNO3 sau phản ứng thu được 4,928 lit (đktc) hỗn hợp NO và NO2. Nồng độ mol của dung dịch  HNO3 ban đầu là

Bài 4.  Cho m gam Cu tan hoàn toàn vào 200 ml dung dịch HNO3, phản ứng vừa đủ, giải phóng một hỗn hợp 4,48 lít khí NO và NO2 có tỉ khối hơi với H2 là 19. Tính CM của dung dịch HNO3.

 

DẠNG 5: BÀI TẬP SẢN PHẨM ẨN ( CÓ TẠO MUỐI NH4NO3)

I. Bài tập minh họa.

Cho 1,68gam bột Mg tác dụng vừa đủ với 500ml dung dịch HNO3 aM thu được dung dịch Y và 0,448lít khí NO duy nhất. Tính a và khối lượng muối tạo thành trong Y?

Bài giải:

- Ở đây cần chú ý rằng khí NO là khí duy nhất chứ không phải là sản phẩm khử duy nhất. Một số học sinh không để ý điều này và cho rằng bài toán khá đơn giản và dễ mắc phải sai lầm như sau:

+ trong dung dịch Y có 0,07mol Mg(NO3)2 Khối lượng muối = 0,07. 148 = 10,36gam và   +   4H+   + 3e  NO   +   2H2O

                                                                   0,08     0,06      0,02

                                

+ Thực ra chỉ cần đánh giá:

 Mg     Mg2+ +  2e    (1)    và     +   4H+   + 3e  NO   +   2H2O  (2)

  0,07                    0,14                                  0,08     0,06     0,02


Do Mg phản ứng vừa đủ với HNO3 mà quá trình (1) và (2) cho thấy số mol electron nhường lớn hơn số mol electron nhận. Do đó trong dung dịch phải có sinh ra ion .

  +   10H+   + 8e      +   3H2O  (2)

                  0,1       0,08       0,01      

+ Trong Y có: 0,07mol Mg(NO3)2 và 0,01mol NH4NO3 mmuối = 0,07.148 + 0,01.80 = 11,16g

II. Bài tập tương tự.

Bài 1. Hoà tan 2,16 g Mg vào dung dịch HNO3 loãng dư. sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn thu được 0,224 lít N2 (ở đktc). Cô cạn dung dịch thu được m g muối . Tính m?

Bài 2. Cho 2,16 gam Mg tác dụng với dung dịch HNO3 (dư). Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn thu được 0,896 lít khí NO (ở đktc) và dung dịch X. Tính khối lượng muối khan thu được khi làm bay hơi dung dịch X ?

Bài 3. Hoà tan hoàn toàn 12,42 gam Al bằng dung dịch HNO3 loãng (dư), thu được dung dịch X và 1,344 lít (ở đktc) hỗn hợp khí Y gồm hai khí là N2O và N2. Tỉ khối của hỗn hợp khí Y so với khí H2 là 18. Cô cạn dung dịch X, thu được m gam chất rắn khan. Tính m?

Bài 4. Cho hh gồm 6,73 gam Mg và 0,8 gam MgO tác dụng hết với lượng dư dd HNO3. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 0,896 lít khí X (đktc) và dd Y. Làm bay hơi dd Y thu được 46 gam muối khan. Khí X là

 

DẠNG 6 : KIM LOẠI PHẢN ỨNG VỚI HỖN HỢP HNO3 VÀ (H2SO4 hoặc HCl)

I. Bài tập minh họa.

Cho a mol Cu tác dụng hết với 120 ml dung dịch A gồm HNO3 1 M, H2SO4 0,5 M thu được V lit NO ở đktc

 a. Tính V ( biện luận theo a)

b. Nếu Cu dư hoặc vừa đủ thì lượng muối thu được là bao nhiêu?

Giải:

a. n= 0,12.1 = 0,12 mol; n= 0,12.0,5 = 0,06 mol

  n= 0,12 + 2.0,06 = 0,24 mol; n= 0,12 mol

Ta có ptpư:         3Cu    +    8H+   +   2NO3-       3Cu+2   +   2NO   +   4H2O

Có thể xảy ra các trường hợp

     + Cu hết, H+ và NO3-

nNO = nCu = a (mol)  V = 22,4. a = 14,93 (lit)

     + Cu đủ hoặc dư, H+ hết (NO3- luôn dư so với H+ !)

nNOn = 0,06 mol V = 22,4.0,06 = 13,44 (lit)                                       

b. Khi Cu hết hoặc dư

n= .n = 0,09   m= 188.0,09 = 16,92 (g)

II. Bài tập tương tự.

Bài 1: Cho 3,2 gam bột Cu tác dụng với 100 ml dung dịch hỗn hợp gồm HNO3 0,8 M và H2SO4 0,2 M. Sau khi phản ứng hoàn toàn, sinh ra V lít khí NO (sản phẩm khử duy nhất đktc). Tìm giá trị của V?

Bài 2: Hoà tan hoàn toàn m gam hỗn hợp X (Cu, Ag) trong dung dịch chứa HNO3 và H2SO4 thu được dung dịch Y chứa 7,06 gam muối và hỗn hợp khí Z chứa 0,05 mol NO2 và 0,01 mol SO2. Giá trị của m là?

Bài 3: Cho 12,9 gam hỗn hợp Al và Mg phản ứng với 100 ml dung dịch hỗn hợp HNO3 và H2SO4 thu được 0,1 mol mối khí SO2, NO, N2O. Cô cạn dung dịch thu được sau phản ứng được bao nhiêu gam muối khan?

 

DẠNG 7: HỢP CHẤT KHỬ TÁC DỤNG VỚI HNO3

Phương pháp giải: Dùng cách quy đổi.

VD1. Để m gam Fe ngoài không khí, sau một thời gian biến thành hỗn hợp H có khối lượng 12 gam gồm FeO, Fe2O3, Fe3O4 và Fe. Hòa tan hết H vào dung dịch HNO3 thu được 2,24 lít khí NO (đo ở đktc). Giá trị m gam là bao nhiêu?

Giải

              nNO = 2,24/22,4 = 0,1 mol

Gọi x là số mol Fe; y là tổng số mol nguyên tử O của không khí tham gia phản ứng

Ta có:  mH = 56x + 16y = 12    (1)

Trong toàn bộ quá trình phản ứng: ne (Fe cho) = ne(O nhận) + ne (N nhận)

                                                          3x  =  2y + 3.0,01         (2)

Từ (1) và (2) có được: x = 0,18; y = 0,12

Do đó: mFe = 56x = 10,08

Chú ý:

Chẳng hạn, nếu quy đổi theo Fe và FeO ta có hệ:


             (với x = nFe; y = nFeO)

     Tìm được x = 0,06; y = 0,12 nFe (ban đầu) = nFe + nFe (trong FeO) = 0,18 mFe = 10,08 g

Còn nếu quy đổi theo FeO (x mol) và Fe2O3  (y mol) ta có:

      x = 0,3 ; y = -0,06

                                          nFe (ban đầu) = nFe (trong FeO) + nFe (trong Fe2O3) = 0,18 mFe = 10,08 g

    2. Dùng công thức giải nhanh

       Gọi x là số mol Fe ban đầu; a là tổng số mol electron mà N+5 của axit nhận vào; m’ là khối lượng hỗn hợp H

Áp dụng định luật bảo toàn e:     ne (Fe cho) = n(O nhận) + ne (axit nhận)

                                                    Mà: mO = mH – mFe = m’ – m

                           3x = 2. + a    x = 0,1(m’/8 + a) hay mFe = 5,6(m’/8 + a)

Nếu dùng Cu thì:  nCu = 0,1(m’/8 + a);   mCu = 6,4(m’/8 + a)

 

   3. Quy đổi gián tiếp

        Giả sử trong quá trình thứ hai ta không dùng HNO3 mà thay bằng O2 để oxi hóa hoàn toàn hỗn hợp H thành Fe2O3 thì từ việc bảo toàn e:   nO (thêm) = 3/2nNO = 0,15 (mol) 

           moxit = 12 + 0,15.16 = 14,4  nFe = 0,18 (mol)

Ngoài các cách giải trên bài toán còn rất nhiều cách giải khác!

 

VD2: Hòa tan hoàn toàn 3,76 gam hỗn hợp H gồm: S, FeS, FeS2 trong HNO3 dư được 0,48 mol NO2 và dung dịch X. Cho dung dịch Ba(OH)2 dư vào X, lọc kết tủa nung đến khối lượng không đổi thì khối lượng chất rắn thu được là:

A. 17,545 gam                  B. 18,355 gam   C. 15,145 gam  D. 2,4 gam

Giải

     Gọi x, y lần lượt là tổng số mol Fe và S trong hỗn hợp (cũng có thể coi x, y là số mol Fe và S đã tham gia phản ứng với nhau tạo ra hỗn hợp trên)

    Ta có:  56x + 32y = 3,76

Mặt khác:  ne (cho) = 3x + 6y = 0,48 = ne (nhận)    (vì hỗn hợp H bị oxi hóa tạo muối Fe3+ và H2SO4)

Từ đó có:  x = 0,03; y = 0,065

    Khi thêm Ba(OH)2 dư kết tủa thu được có: Fe(OH)3 (0,03 mol) và BaSO4 (0,065 mol).

Sau khi nung chất rắn có: Fe2O3 (0,015 mol) và BaSO4 (0,065 mol).

             mchất rắn = 160.0,015 + 233.0,065 = 17,545 (gam)

VD3. Cho 61,2 gam hỗn hợp X gồm Cu và Fe3O4 tác dụng với dung dịch HNO3 loãng, đun nóng và khuấy đều. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 3,36 lít khí NO (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc), dung dịch Y và còn lại 2,4 gam kim loại. Cô cạn dung dịch Y, thu được m gam muối khan. Xác định giá trị của m?

Giải

   nNO = 0,15 (mol)

Gọi a là số mol Cu trong X đã phản ứng. Gọi b là số mol Fe3O4 trong X

Ta có: 64a + 232b = 61,2 – 2,4

    Các nguyên tố Cu, Fe, O trong hỗn hợp X khi phản ứng với HNO3 chuyển thành muối Cu2+, Fe2+ (vì dư kim loại), H2O do đó theo bảo toàn e:   2a + 2.3b – 2.4b = 3.0,15

Từ đó: a = 0,375; b = 0,15

   Muối khan gồm có: Cu(NO3)2 (a = 0,375 mol) và Fe(NO3)2 (3b = 0,45 mol)

                                   mmuối = 188.0,375 + 180.0,45 = 151,5 (gam)

 

II - Một số bài tập vận dụng

Câu 1: Cho 11,36 gam hỗn hợp gồm Fe, FeO, Fe2O3 và Fe3O4 phản ứng hết với dd HNO3 loãng (dư), thu được 1,344 lít khí NO (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc) và dung dịch X. Cô cạn dd X thu được m gam muối khan. Giá trị m là:

A. 38,72 gam   B. 35,50 gam                           C. 49,09 gam                   D. 34,36 gam

Câu 2: Hòa tan hoàn toàn hỗn hợp X gồm 0,2mol FeO và 0,2 mol Fe2O3 vào dd HNO3 loãng dư thu được dd A và khí B không màu hóa nâu trong không khí. Dd A cho tác dụng với dd NaOH thu được kết tủa. Lấy toàn bộ kết tủa nung trong không khí đến khối lượng không đổi thu được chất rắn có khối lượng là  

A. 23g        B. 32g      C. 16g           D. 48g

Câu 3: Oxi hóa chậm m gam Fe ngoài không khí thu được 12g hỗn hợp A gồm FeO, Fe2O3, Fe3O4 và Fe dư. Hòa tan A vừa đủ bởi 200ml dd HNO3 thu được 2,24l khí NO duy nhất (đktc). Giá trị của m và nồng độ mol/ l của dd HNO3

   A. 10,08g và 3,2M   B. 10,08g và 2M         C. 11,2g và 3,2M D. 11,2g và 2M

Đây là bản xem thử online, xin hãy chọn download miễn phí bên dưới để xem bản đẹp dạng .doc

đề thi các dạng bt axit nitric, Hóa học 11. . Chúng tôi trân trọng giới thiệu đến đọc giả đề thi các dạng bt axit nitric .Để cung cấp thêm cho bạn đọc nguồn thư viện tham khảo phục vụ cho công tác giảng dạy, học tập và nghiên cứu khoa học, trân trọng kính mời đọc giả đang cần cùng xem , Tài liệu các dạng bt axit nitric trong thể loại Hóa học 11 được giới thiệu bởi bạn bại độc cô cầu đến các bạn nhằm mục tiêu nâng cao kiến thức , thư viện này được chia sẽ vào chuyên mục Hóa học 11 , có tổng cộng 1 trang, thuộc thể loại .doc, cùng chuyên mục còn có Đề thi Hóa học Hóa học 11 ,bạn có thể download free , hãy chia sẽ cho mọi người cùng tham khảo BÀI TOÁN CHUYÊN ĐỀ VỀ AXIT NITRIC A, bên cạnh đó MỘT SỐ CHÚ Ý Từ các công thức riêng lẽ trên suy ra những công thức tổng quát như sau: nHNO3 pư = 4nNO + 2nNO2 + 10n NH4NO3 + 10nN2O + 12nN2 n NO3- tạo muối = nNO2 +3 nNO + 8nN2O + 10nN2 + 9nNH4NO3 mmuối nitrat với kim loại = mKL + 62, thêm nữa ( nNO2 +3 nNO + 8nN2O + 10nN2 + 8nNH4NO3) Tổng mmuối = mKl + 62 , bên cạnh đó ( nNO2 +3 nNO + 8nN2O + 10nN2 + 8nNH4NO3) + 80nNH4NO3 Nếu là oxit: Lúc https://nslide.com/de-thi/cac-dang-bt-axit-nitric.1x8w0q.html